Thất bại ngược của Nhật Bản trước Brazil ở vòng 1/16 khiến bóng đá châu Á, nếu xét theo yếu tố địa lý, không còn đại diện nào tại World Cup 2026. Australia vẫn thuộc Liên đoàn Bóng đá châu Á và còn trận gặp Ai Cập, nhưng nếu xét theo địa lý đội tuyển này là thuộc Châu Đại Dương
Đây là cái kết đáng thất vọng cho một kỳ World Cup mà châu Á từng đặt rất nhiều kỳ vọng. Giải đấu được mở rộng lên 48 đội, giúp AFC có tới 9 đại diện góp mặt ở vòng chung kết tại Bắc Mỹ. Tuy nhiên, sau vòng bảng, chỉ Nhật Bản và Australia đi tiếp. Đến khi Nhật Bản dừng bước trước Brazil, toàn bộ 8 đội tuyển châu Á còn lại gồm Nhật Bản, Hàn Quốc, Iran, Saudi Arabia, Qatar, Iraq, Jordan và Uzbekistan đều đã rời giải.
Với riêng Nhật Bản, thất bại này để lại nhiều tiếc nuối. “Samurai Blue” được xem là đội châu Á có khả năng tiến sâu nhất ở World Cup 2026. Họ chơi ấn tượng tại vòng bảng, tiếp tục cho thấy sự trưởng thành về tổ chức, tốc độ và bản lĩnh thi đấu. Nhưng trước Brazil, Nhật Bản không thể bảo vệ lợi thế và phải chấp nhận dừng cuộc chơi sau trận thua 1-2.
Khi Nhật Bản bị loại, bức tranh chung của bóng đá châu Á trở nên u ám hơn. Trong 27 trận vòng bảng có các đội AFC góp mặt, họ chỉ thắng 3 trận. Nhiều đại diện gây thất vọng nặng nề. Hàn Quốc bị loại sau vòng bảng dù rơi vào bảng đấu được đánh giá vừa sức. Iran bất bại nhưng vẫn không thể đi tiếp. Saudi Arabia bị Cape Verde cầm hòa trong trận buộc phải thắng. Qatar, Iraq, Jordan và Uzbekistan đều đứng cuối bảng.
Uzbekistan, đội lần đầu dự World Cup, khép lại giải đấu với 0 điểm và hiệu số -9. Dù có một số thời điểm chơi không tệ khi tấn công, đội bóng của HLV Fabio Cannavaro vẫn thua rõ ràng ở cả ba trận, trong đó có thất bại 0-5 trước Bồ Đào Nha.
Cannavaro thừa nhận vấn đề không chỉ nằm ở Uzbekistan. Theo nhà vô địch World Cup 2006, bóng đá châu Á nói chung cần cải thiện nếu muốn thu hẹp khoảng cách với nhóm mạnh nhất thế giới. “Ngoài Nhật Bản, Australia và có thể là Iran, mọi đội bóng châu Á đều cần tiến bộ”, ông nói.
Chủ tịch AFC Sheikh Salman bin Ebrahim Al Khalifa cũng thừa nhận các đại diện châu Á thi đấu dưới kỳ vọng. Ông cho rằng việc chỉ có hai đội AFC vượt qua vòng bảng cho thấy mức độ cạnh tranh toàn cầu rất khốc liệt, đồng thời nhấn mạnh các đội châu Á vẫn phải tiếp tục làm việc để bắt kịp nhóm tinh hoa.
Nỗi thất vọng càng lớn hơn khi đặt cạnh thành công của châu Phi. Trong khi châu Á chật vật, CAF có tới 9 trong 10 đại diện giành vé vào vòng 32 đội. Những đội như Morocco, Senegal, Ghana, Ai Cập, Algeria, Cape Verde hay CHDC Congo đều cho thấy sức cạnh tranh đáng nể. Khoảng cách giữa hai khu vực vì thế hiện ra rất rõ sau vòng bảng.
Một trong những vấn đề được nhắc đến là chất lượng môi trường thi đấu của cầu thủ. HLV Jamal Sellami của Jordan cho rằng bóng đá châu Á cần nhiều cầu thủ chơi ở các giải châu Âu hơn nếu muốn tiến bộ. Theo ông, sự khác biệt lớn giữa châu Phi và châu Á nằm ở việc nhiều cầu thủ châu Phi thường xuyên thi đấu tại những giải đấu mạnh, nơi áp lực và tốc độ cạnh tranh cao hơn nhiều.
Saudi Arabia là ví dụ đáng chú ý khác. Bóng đá nước này đã đầu tư mạnh, đưa Cristiano Ronaldo và nhiều ngôi sao nước ngoài đến giải quốc nội. Nhưng điều đó chưa thể chuyển hóa thành thành công ở World Cup. Thậm chí, một số ý kiến cho rằng làn sóng ngoại binh đã vô tình thu hẹp cơ hội ra sân của các cầu thủ bản địa.
Đây là lần đầu kể từ World Cup 2014, châu Á không còn đại diện địa lý nào ở vòng 1/8. Cách đây 12 năm, bốn đội AFC khi đó đều bị loại từ vòng bảng mà không thắng trận nào. Australia thua cả ba trận, còn Iran, Nhật Bản và Hàn Quốc chỉ kiếm được ba trận hòa sau tổng cộng 12 trận.
World Cup 2026 không tệ đến mức như năm 2014 nếu nhìn từ góc độ AFC, bởi Nhật Bản và Australia vẫn vượt qua vòng bảng. Nhưng nếu gạt Australia ra khỏi khái niệm châu Á theo địa lý, việc Nhật Bản bị loại đồng nghĩa lục địa này đã sạch bóng đại diện khi giải đấu mới bước qua vòng 1/16.
Sau nhiều kỳ vọng về một bước tiến mới, bóng đá châu Á lại phải nhìn thẳng vào thực tế. Số suất dự World Cup tăng lên không đồng nghĩa khoảng cách trình độ tự động được thu hẹp. Nhật Bản vẫn là điểm sáng lớn nhất, nhưng chỉ một Nhật Bản là chưa đủ để che đi một kỳ World Cup nhiều thất vọng của cả khu vực.
Nguồn: https://japantoday.com/category/2026-fifa-world-cup/asia%27s-world-cup-falls-apart-with-just-two-teams-remaining
