Bóng đá Đông Nam Á đang đứng trước một bước chuyển mình đáng kể khi FIFA bắt tay AFF để khai sinh FIFA ASEAN Cup 2026 – giải đấu được kỳ vọng sẽ thay đổi cách vận hành quen thuộc của khu vực.
Điểm đáng chú ý nhất nằm ở việc giải sẽ diễn ra trọn vẹn trong quãng FIFA Days, từ 21/9 đến 6/10/2026. Đây là khác biệt mang tính then chốt so với AFF Cup trước đây, vốn thường rơi vào thời điểm các CLB không bắt buộc nhả người. Khi lịch thi đấu được “đồng bộ” với FIFA, các đội tuyển quốc gia có cơ hội quy tụ lực lượng mạnh nhất, qua đó nâng chất lượng chuyên môn lên một mặt bằng mới.
Không chỉ thay đổi về thời gian, giải đấu còn áp dụng mô hình phân hạng – điều gần như chưa từng có ở cấp độ đội tuyển trong khu vực. 12 đội sẽ được chia thành hai hạng dựa trên thứ bậc FIFA, tạo ra sự cạnh tranh rõ ràng hơn thay vì những cặp đấu chênh lệch quá lớn như trước.
Ở hạng cao nhất, 6 đội có thứ hạng tốt nhất Đông Nam Á góp mặt và chia thành hai bảng. Việt Nam nằm cùng Indonesia và Malaysia, trong khi bảng còn lại gồm Thái Lan, Philippines và Singapore. Hai đội đứng đầu mỗi bảng vào bán kết tranh ngôi vô địch, còn các đội xếp cuối sẽ phải đá play-off để tránh rớt hạng.
Hạng 2 mang màu sắc khác khi được tổ chức tại Hong Kong (Trung Quốc) với vai trò khách mời đăng cai. Sáu đội còn lại được chia làm hai bảng, trong đó nhà vô địch sẽ giành quyền lên chơi ở hạng cao nhất mùa sau. Cơ chế lên xuống hạng khiến mỗi trận đấu đều có ý nghĩa rõ ràng, không còn chỗ cho tâm lý đá cho xong.
Cách làm này cho thấy tham vọng của FIFA và AFF trong việc “chuẩn hóa” bóng đá Đông Nam Á, từ lịch thi đấu đến cấu trúc giải. Khi các đội được thi đấu trong điều kiện tốt hơn, với lực lượng đầy đủ hơn và áp lực cạnh tranh cao hơn, sân chơi khu vực có thể tiến gần hơn tới tiêu chuẩn quốc tế – điều mà người hâm mộ đã chờ đợi từ lâu.
